Jak właściwie dbać o higienę intymną, by nie zwiększać ryzyka zakażeń układu moczowego?

Układ moczowy ma naturalne mechanizmy, które pomagają bronić drogi moczowe przed bakteriami. Cewka moczowa, prawidłowa flora bakteryjna pochwy i odpowiednie pH tworzą barierę, która utrudnia przedostawanie się patogenów do pęcherza. Niewłaściwe produkty higieniczne, zbyt częste mycie czy agresywne środki mogą tę równowagę zaburzyć, zwiększając podatność na zakażenia. Dlatego w codziennej higienie intymnej warto łączyć dbałość o czystość z zachowaniem naturalnych mechanizmów ochronnych organizmu.

Znacznie częstsze występowanie zakażeń układu moczowego (ZUM) u kobiet wynika z anatomicznej bliskości ujścia cewki moczowej, pochwy i odbytu oraz faktu, że cewka moczowa u kobiet jest o wiele krótsza niż u mężczyzn. Sprzyja to łatwiejszemu przedostawaniu się bakterii kałowych do pęcherza i zwiększa ryzyko zakażenia błony śluzowej cewki [1]. To tłumaczy, dlaczego u młodych kobiet nawracające zakażenia układu moczowego często wiążą się z aktywnością seksualną i bywają określane mianem honeymoon cystitis (tzw. syndrom miesiąca miodowego). Mechanizm jest prosty: podczas stosunku bakterie jelitowe, w tym uropatogenna Escherichia coli, mogą dostać się do cewki moczowej, a zaburzenia flory pochwy ułatwiają ich przetrwanie i kolonizację dróg moczowych (szacuje się, że zapalenie pochwy towarzyszy lub poprzedza ponad połowę infekcji dróg moczowych u kobiet) [2]. Po przedostaniu się do pęcherza bakterie przyczepiają się do nabłonka, unikając naturalnego wypłukiwania przez mocz, namnażają się i wywołują stan zapalny [3]. W efekcie pojawiają się typowe objawy: pieczenie, częstomocz, ból w podbrzuszu oraz zmętnienie moczu. Jak temu zapobiec?

Rozwój zakażenia układu moczowego może zatrzymać się już na etapie kolonizacji pęcherza, o ile mechanizmy obronne organizmu działają prawidłowo. Podstawą jest świadoma i odpowiednia higiena, która wspiera naturalną równowagę mikrobioty chroni błonę śluzową i ogranicza ryzyko namnażania bakterii w drogach moczowych.

Najistotniejszą rolę w ochronie układu moczowego odgrywa flora bakteryjna pochwy. W prawidłowych warunkach większość znajdujących się tam bakterii to pożyteczne pałeczki mlekowe, gronkowce koagulazo-ujemne i paciorkowce [1]. Jedną z ich funkcji jest utrudnianie rozwoju szkodliwym bakteriom, w tym uropatogennym szczepom Escherichia coli, odpowiedzialnym za zakażenia pęcherza. Jeśli więc równowaga mikrobiomu ulegnie zaburzeniu, np. w wyniku niedoboru estrogenów w okresie menopauzy lub stosowania niektórych środków antykoncepcyjnych (zwłaszcza kremów plemnikobójczych), pożyteczne bakterie tracą przewagę, co sprzyja namnażaniu się drobnoustrojów chorobotwórczych i zwiększa ryzyko infekcji układu moczowego. Dlatego tak ważne jest, by regularnie dbać o higienę intymną i wspierać naturalną florę bakteryjną pochwy. W jaki sposób?

Przed i po stosunku warto umyć okolice intymne łagodnym preparatem, najlepiej przeznaczonym do higieny okolic intymnych, i zawsze przemywać w kierunku od cewki moczowej w stronę odbytu. To ogranicza przenoszenie bakterii z okolicy odbytu do cewki moczowej. Po stosunku warto też oddać mocz, co pomaga wypłukać bakterie z dróg moczowych i zmniejsza ryzyko infekcji. Nie należy opóźniać wyjścia do toalety, ponieważ długotrwałe zaleganie moczu sprzyja namnażaniu bakterii w pęcherzu i zwiększa ryzyko infekcji.

Trzeba też pamiętać, że nie każdy kosmetyk do mycia jest odpowiedni do higieny intymnej. Mydła i perfumowane żele mogą podrażniać błonę śluzową, zmieniać jej pH i zaburzać naturalną mikroflorę pochwy. Najlepiej więc stosować delikatne środki o neutralnym pH lub preparaty przeznaczone do higieny intymnej. Na co dzień warto unikać perfumowanych chusteczek czy wkładek higienicznych, które mogą podrażniać błonę śluzową.

Warto pamiętać, że nadmierna higiena może działać równie niekorzystnie, co jej brak. Zbyt częste mycie i irygacje mogą zaburzać naturalną równowagę mikrobiomu pochwy i cewki moczowej. Usuwają pożyteczne bakterie kwasu mlekowego, które stanowią naturalną barierę przed patogenami.

Dla zdrowia układu moczowego istotna jest też odpowiednia odzież. Noszenie bawełnianej, przewiewnej bielizny pomaga utrzymać właściwe pH i zmniejsza wilgotność, co utrudnia rozwój bakterii. Ważne jest ponadto unikanie zbyt obcisłych spodni przez dłuższy czas, ponieważ nadmierne pocenie i ucisk mogą podrażniać okolice intymne.

Gdy pojawią się pierwsze objawy zakażenia dróg moczowych, nie należy ich lekceważyć. Szybka reakcja może skrócić czas leczenia. Warto wówczas sięgnąć po wyrób medyczny FEMANNOSE® N, którego głównym składnikiem jest D-mannoza. Jest to cukier prosty, który łączy się z powierzchnią bakterii Escherichia coli i uniemożliwia im przyczepienie się do ścian pęcherza. Dzięki temu bakterie są wypłukiwane podczas oddawania moczu, co pomaga zmniejszyć ryzyko nawrotów infekcji. D-mannoza nie jest metabolizowana i nie wchodzi w interakcje z lekami, stąd można ją stosować razem z antybiotykami.

Dbanie o higienę intymną to przede wszystkim troska o siebie i własny komfort. Małe, codzienne nawyki mogą znacząco zmniejszyć ryzyko infekcji i pozwolić cieszyć się każdym dniem bez obaw.

FEMANNOSE® N. WYRÓB MEDYCZNY

Zastosowanie: w profilaktyce i leczeniu wspomagającym zapalenia pęcherza moczowego oraz innych bakteryjnych zakażeń układu moczowego (ZUM). Wyrób medyczny łagodzi najczęściej występujące objawy infekcji dolnych dróg moczowych (np. pieczenie podczas oddawania moczu, częste oddawanie moczu, parcie na pęcherz moczowy itd.), w przypadku gdy przyczyną zakażenia jest bakteria Escherichia coli.

Podmiot prowadzący reklamę: M.C.M. Klosterfrau Healthcare Sp. z o.o.

Producent: S.I.I.T. srl

To jest wyrób medyczny. Używaj go zgodnie z instrukcją używania lub etykietą.

[1] J. Duława, Zakażenia układu moczowego jako problem interdyscyplinarny: podręcznik dla lekarzy i pielęgniarek, Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach 2022, Wydanie I.

[2] D. Warzecha, B. Pietrzak, A. Urban, M. Wielgoś, Problem lekooporności bakterii podczas leczenia oraz profilaktyki zakażeń układu moczowego – czy można jej zapobiec?, Lekarz POZ 2021, nr 6, s. 403-408.

[3] K. Juszczak i in., Wytyczne Polskiego Towarzystwa Urologicznego, Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników oraz Polskiego Towarzystwa Medycyny Rodzinnej dotyczące diagnostyki, terapii i postępowania w pozaszpitalnych zakażeniach dolnych dróg moczowych, Przegląd Urologiczny 2024, nr 2 (142), s 14-35.